• Archiwa Tagów merkury
  • 5 jasnych pla­net naraz na niebie

    Po raz pierw­szy od 10 lat mamy szan­se zoba­czyć 5 naj­ja­śniej­szych pla­net Ukła­du Sło­necz­ne­go naraz. Uło­ży­ły się one w jed­nej linii na poran­nym nie­bie i stan ten potrwa do trze­cie­go tygo­dnia lute­go. W nie­któ­re z poran­ków w pobli­żu pla­net prze­mie­rzał będzie Księ­życ, doda­jąc zja­wi­sku jesz­cze więk­sze­go uroku.

    Pla­ne­ty uło­żą się w kolej­no­ści Mer­ku­ry, Wenus, Saturn, Mars i Jowisz, patrząc od połu­dnio­we­go wscho­du przez połu­dnie i połu­dnio­wy zachód. Do podzi­wia­nia tego wido­ku nie potrze­ba żad­nych przy­rzą­dów optycz­nych. Jest jed­nak jeden waru­nek – musi­my mieć abso­lut­nie czy­sty widok na połu­dnio­wo-wschod­ni hory­zont, ponie­waż Mer­ku­ry będzie bar­dzo nisko nad horyzontem.

    Wszyst­ko będzie roz­gry­wać się tuż przed wscho­dem Słoń­ca, mię­dzy godzi­ną 6 a 6:30 rano. Naj­le­piej zacząć od zlo­ka­li­zo­wa­nia Wenus, naj­ja­śniej­szej z pla­net. Wenus jest bar­dzo jasna i zwra­ca tym swo­ją uwa­gę każ­de­go, kto spoj­rzy w połu­dnio­wo-wschod­nią część nie­ba. Kil­ka stop­ni na lewo od niej znaj­dzie­my Meku­re­go. Świe­ci on dużo sła­biej i na jaśnie­ją­cym od brza­sku nie­bie może być led­wo dostrze­gal­ny. Dodat­ko­wo jego odna­le­zie­nie utrud­ni mała wyso­kość nad hory­zo­tem. W naj­lep­szym momen­cie, gdy jesz­cze nie jest zbyt jasno (ok. 6:30), Mer­ku­ry wznie­sie się na zale­d­wie 34 stop­nie ponad linię hory­zon­tu (34 cm na wycią­gnię­tej przed sie­bie na wypro­sto­wa­nej ręce linijce).

    Z kolei na pra­wo od Wenus, prak­tycz­nie nad połu­dnio­wym hory­zon­tem znaj­dzie się Saturn, a idąc dalej w pra­wo o ten sam odci­nek odnaj­dzie­my czer­wo­na­we­go Mar­sa. Całość ukła­du zamknie Jowisz, któ­ry jest kolej­nym bar­dzo jasnym i łatwo dostrze­gal­nym obiek­tem. Będzie on znaj­do­wał się wyso­ko nad połu­dnio­wo-zachod­nim horyzontem.

    Zlo­ka­li­zo­wa­nie Wenus, Jowi­sza, ale tak­że Mer­ku­re­go nie powin­no nastrę­czyć wie­lu pro­ble­mów ze wzglę­du na ich jasność i pozy­cję na nie­bie. Jed­nak wśród wie­lu gwiazd na nie­bie być może nie będzie naj­ła­twiej­szą rze­czą na świe­cie odna­le­zie­nie Mar­sa i Satur­na. Z pomo­cą przyj­dzie nam jed­nak Księ­życ, któ­ry w dane dni znaj­dzie się bli­sko każ­dej z pla­net. Poniż­sze map­ki przed­sta­wia­ją układ pla­net oraz ich spo­tka­nia z Księ­ży­cem w poszcze­gól­ne dni.

    28 stycz­nia nasz sate­li­ta minie Jowi­sza, 1 lute­go znaj­dzie się obok Mar­sa, 4 lute­go zoba­czy­my złą­cze­nie Księ­ży­ca z Satur­nem, a 6 lute­go Srebr­ny Glob jako bar­dzo wąski sierp spo­tka się na nie­bie z Wenus i Merkurym.

    War­to wyko­rzy­stać tę oka­zję na podzi­wia­nie wszyst­kich pla­net, któ­re obser­wo­wa­li rów­nież nasi sta­ro­żyt­ni przodkowie.

    Układ planet, spotkanie Jowisza z Księżycem 28.01, 6:30. Kliknij, aby powiększyć (źr. Stellarium)
    Układ pla­net, spo­tka­nie Jowi­sza z Księ­ży­cem 28.01, 6:30. Klik­nij, aby powięk­szyć (źr. Stellarium)
    Układ planet, spotkanie Marsa z Księżycem 01.02, 6:30. Kliknij, aby powiększyć (źr. Stellarium)
    Układ pla­net, spo­tka­nie Mar­sa z Księ­ży­cem 01.02, 6:30. Klik­nij, aby powięk­szyć (źr. Stellarium)
    Układ planet, spotkanie Saturna z Księżycem 04.01, 6:30. Kliknij, aby powiększyć (źr. Stellarium)
    Układ pla­net, spo­tka­nie Satur­na z Księ­ży­cem 04.02, 6:30. Klik­nij, aby powięk­szyć (źr. Stellarium)
    Układ planet, spotkanie Wenus i Merkurego z Księżycem 06.02, 6:30. Kliknij, aby powiększyć (źr. Stellarium)
    Układ pla­net, spo­tka­nie Wenus i Mer­ku­re­go z Księ­ży­cem 06.02, 6:30. Klik­nij, aby powięk­szyć (źr. Stellarium)

  • Złą­cze­nie Wenus i Merkurego

    W dru­gim tygo­dniu stycz­nia nada­rza się dobra oka­zja na obser­wa­cje Mer­ku­re­go. Ta naj­bliż­sza Słoń­cu pla­ne­ta jest zazwy­czaj trud­na w dostrze­że­niu ze wzglę­du na jej niskie poło­że­nie nad hory­zon­tem o świ­cie lub zmierz­chu i nie­wiel­ką kąto­wą odle­głość od naszej dzien­nej gwiaz­dy. Kie­dy jed­nak Mer­ku­ry i Zie­mia usta­wią się na orbi­cie odpo­wied­nio, może­my dość wygod­nie obser­wo­wać tę ska­li­stą pla­ne­tę na nie­bo­skło­nie. Tym bar­dziej, gdy obok znaj­dzie się taki punkt odnie­sie­nia, jak Wenus — naj­ja­śniej­szy po Słoń­cu i Księ­ży­cu obiekt na nie­bie. Wła­śnie w stycz­niu obie pla­ne­ty złą­czą się na odle­głość poni­żej 1 stop­nia (to mniej, niż 2 śred­ni­ce Księ­ży­ca na nie­bie). Jest to pierw­sza z wiel­kich koniunk­cji (złą­czeń) w 2015 roku. Naj­lep­sze warun­ki do obser­wa­cji wystą­pią 11 stycz­nia, ale złą­cze­nie będzie atrak­cyj­nie wyglą­dąć od 10 do 13 stycznia.

    Aby odna­leźć Mer­ku­re­go, obser­wu­je­my oko­ło pół godzi­ny po zacho­dzie Słoń­ca. Kie­ru­je­my wzrok nad poło­dnio­wo-zachod­ni hory­zont i łatwo odnaj­du­je­my bar­dzo jasną Wenus. Pla­ne­ta będzie świe­cić oko­ło 7 stop­ni nad hory­zon­tem (ok. 7cm na linij­ce, któ­rą trzy­ma­li­by­śmy na wycią­gnię­tej przed sie­bie ręce). Mer­ku­ry będzie znaj­do­wał się na pra­wo od niej, począt­ko­wo lek­ko poni­żej, a od 12 stycz­nia już na podob­nej wyso­ko­ści, co Wenus. Nie­bo jest wte­dy jesz­cze dość jasne i w obser­wa­cjach na pew­no pomo­że lornetka.

    Wenus Merkury 2014.01.11

    Wenus i Mer­ku­ry 11.01.2015, pół godzi­ny po zacho­dzie Słoń­ca (źr. Stellarium)


  • Poran­ne obser­wa­cje Merkurego

    W naj­bliż­szych dniach wystą­pią dogod­ne warun­ki do poran­nych obser­wa­cji Mer­ku­re­go, naj­bliż­szej pla­ne­ty Ukła­du Sło­necz­ne­go. Mer­ku­ry będzie widocz­ny mię­dzy 5 i 6 rano jako dość jasno świe­cą­cy punkt nad wschod­nim horyzontem.

    Naj­le­piej szu­kać pla­ne­ty oko­ło 1 listo­pa­da. Z każ­dym dniem Mer­ku­ry będzie coraz bli­żej Słoń­ca i będzie tym samym niżej nad hory­zon­tem o danej godzi­nie. Jed­nak zanim na dobre znik­nie z poran­ne­go nie­ba, kil­ka nad­cho­dzą­cych dni to szan­sa na zaob­ser­wo­wa­nie tej zazwy­czaj trud­nej w odna­le­zie­niu planety.

    Wiel­kość Mer­ku­re­go i jego odle­głość od Zie­mi nie pozwo­li nam ama­tor­ski­mi meto­da­mi na obser­wa­cji jego tar­czy. Zoba­czy­my jedy­nie świe­cą­cy punkt. Jed­nak sama świa­do­mość obser­wa­cji tego roz­pa­lo­ne­go od Słoń­ca ska­li­ste­go świa­ta jest czymś wyjątkowym.

    merkury 2014.11.01

    Mer­ku­ry 01.11.2014 godz. 5:30 (źr. Stellarium)


  • Złą­cze­nie Księ­ży­ca z Wenus i Merkurym

    Wysłany dnia: przez Mariusz Grabowski

    25 lip­ca nad ranem będzie­my mie­li szan­sę na zaob­ser­wo­wa­nie nie­zwy­kłe­go zja­wi­ska — złą­cze­nia się Księ­ży­ca, Wenus i Mer­ku­re­go. Obiek­ty stwo­rzą na nie­bie nie­mal rów­no­bocz­ny trój­kąt. Dodat­ko­wo Księ­życ będzie miał kształt bar­dzo wąskie­go sier­pa. Jed­nak aby zaob­ser­wo­wać to zja­wi­sko, będzie­my potrze­bo­wać ide­al­nie czy­ste­go nie­ba, bra­ku prze­szkód w wido­ku na wschod­ni hory­zont oraz naj­le­piej lor­net­ki, któ­ra pomo­że nam w dostrze­że­niu Mer­ku­re­go. Okno cza­so­we, kie­dy obser­wa­cja będzie moż­li­wa jest dość wąskie. Powin­ni­śmy pró­bo­wać odna­leźć Mer­ku­re­go od momen­tu, gdy zlo­ka­li­zu­je­my Księ­życ (czy­li mniej wię­cej po godzi­nie 4:00). Pla­ne­ta będzie się znaj­do­wać ok. 14 śred­nic Księ­ży­ca na lewo od nie­go. Wenus z łatwo­ścią zauwa­ży­my nad wspo­mnia­ny­mi obiek­ta­mi. Szan­se na obser­wa­cje znik­ną wraz ze zwięk­sza­ją­cym się roz­ja­śnie­niem nie­ba od wscho­dzą­ce­go Słoń­ca. Po godzi­nie 4:30 będzie już zbyt jasno.

    Księżyc,  Wenus i Merkury 25.07.2014Księ­życ, Wenus i Mer­ku­ry 25.07.2014, godz. 4:30 (źr. Stellarium)


  • Złą­cze­nie Księ­ży­ca, Jowi­sza i Merkurego

    Wysłany dnia: przez Mariusz Grabowski

    Ostat­ni dzień maja to oka­zja na ponow­ne obser­wa­cje Księ­ży­ca i Jowi­sza w bli­skiej odle­gło­ści. Od oko­ło godzi­ny 21 przez godzi­nę będzie­my mogli dostrzec oba obiek­ty nad zachod­nim hory­zon­tem. Gdy się już nie­co ściem­ni kil­ka­na­ście minut po 21, może­my poku­sić się o odna­le­zie­nie Mer­ku­re­go na pra­wo od Księ­ży­ca mniej wię­cej w podob­nej odle­gło­ści, jaka dzie­lić będzie nasze­go sate­li­tę od Jowi­sza. Będzie­my potrze­bo­wa­li do tego lor­net­ki, któ­ra bar­dzo uła­twi obser­wa­cje. Warun­kiem koniecz­nym jest tak­że czy­sty widok na zachod­ni hory­zont bez drzew i budynków.

    1 czerw­ca złą­cze­nie Księ­ży­ca z Jowi­szem powtó­rzy się w nie­co innej kon­fi­gu­ra­cji i będzie widocz­ne o godzi­nę dłu­żej — do 23. Obser­wu­jąc oba cia­ła nie­bie­skie z dnia na dzień zoba­czy­my, jak Księ­życ wędru­je po sfe­rze niebieskiej.

    Księżyc i Jowisz 31.05.2014Księ­życ, Jowisz i Mer­ku­ry 31.05.2014 godz. 21:20 (źr. Stellarium)