• Archiwa Tagów księżyc

  • Odkry­cie Alde­ba­ra­na przez Księżyc

    Wysłany dnia: przez Mariusz Grabowski

    W nocy z 8 na 9 sierp­nia doj­dzie do zakry­cia jasnej gwiaz­dy przez tar­czę Księ­ży­ca — Alde­ba­ra­na. Jest to naj­ja­śniej­sza gwiaz­da w kon­ste­la­cji Byka. Z nasze­go kra­ju bedzie­my mogli zoba­czyć tyl­ko dru­gą część zja­wi­ska, czy­li odkry­cie ​“Oka Byka” zza tar­czy nasze­go satelity.

    Aby zoba­czyć, jak Alde­ba­ran nagle poja­wia się na nie­bie tuż obok Księ­ży­ca, bedzie­my musie­li speł­nić kil­ka warun­ków. Przede wszyst­kim przy­go­tuj­my sobie dobre miej­sce do obser­wa­cji z nie­za­kłó­co­nym wido­kiem na wschod­ni hory­zont. Odkry­cie nastą­pi oko­ło godzi­ny 1:10 w zależ­no­ści od naszej loka­li­za­cji, a Księ­życ wte­dy będzie bar­dzo nisko nad hory­zon­tem (tyl­ko oko­ło 3 stopnie).

    Dru­ga rzecz to sprzęt. Oczy­wi­ście gołym okiem zoba­czy­my Alde­ba­ra­na prę­dzej, czy póź­niej po odkry­ciu, lecz naj­le­piej wypo­sa­żyć się co naj­mniej w lor­net­kę i zamo­co­wać lub oprzeć ją o coś, by była sta­bil­na. Wte­dy na pew­no zwięk­szy­my swo­je szan­se na zła­pa­nie momen­tu nagłe­go poja­wie­nia się gwiaz­dy zza księ­ży­co­wych gór i kraterów.

    Obser­wa­cje zaczy­na­my tuż po godzi­nie 1, aby spo­koj­nie pocze­kać na moment odkry­cia. Nastą­pi ono, jak już wspo­mnia­łem oko­ło 1:10, a dokład­ny czas będzie nie­co inny dla róż­nych lokalizacji.

    Aldebaran wyłania się zza tarczy Księżyca 9.8.2015 godz. 1:10
    Alde­ba­ran wyła­nia się zza tar­czy Księ­ży­ca 9.8.2015 godz. 1:10 (źr. Stellarium)


    📂Ten wpis był dodany w kategorii Zakrycia 📎i oznaczony

  • Złą­cze­nie Księ­ży­ca, Wenus i Jowisza

    Wysłany dnia: przez Mariusz Grabowski

    Wie­czo­rem 20 czerw­ca na zachod­nim nie­bie ujrzy­my pięk­ny widok 3 ciał nie­bie­skich two­rzą­cych figu­rę trój­ką­ta. Wierz­choł­ka­mi tej figu­ry sta­ną się Księ­życ, Jowisz oraz Wenus. Będzie to pre­lu­dium nad­cho­dzą­cych wyda­rzeń ostat­nie­go dnia mie­sią­ca i 1 lip­ca, gdy wspo­mnia­ne pla­ne­ty złą­czą się na nie­sa­mo­wi­cie małą odle­głość. O tym w osob­nym arty­ku­le już wkrótce.

    Aby podzi­wiać złą­cze­nie, nie musi­my posia­dać żad­nych przy­rzą­dów optycz­nych. Wystar­czy spoj­rzeć w stro­nę zachod­nie­go hory­zon­tu po zacho­dzie Słoń­ca, jak tyl­ko nie­bo zacznie ciem­nieć. Zja­wi­sko może­my obser­wo­wać do oko­ło 22:30.

    Księżyc Wenus i Jowisz 2015.06.20
    Księ­życ, Wenus i Jowisz 20.06.2015 godz. 21:30 (źr. Stellarium)


    📂Ten wpis był dodany w kategorii Koniunkcje (złączenia) 📎i oznaczony

  • Złą­cze­nie i zakry­cie Alde­ba­ra­na przez Księżyc

    Wysłany dnia: przez Mariusz Grabowski

    Pięk­ny widok cze­ka wszyst­kich, któ­rzy spoj­rzą na zachod­nie nie­bo wie­czo­rem 21 kwiet­nia 2015. Otóż bar­dzo wąski sierp Księ­ży­ca dosłow­nie muśnie naj­ja­śniej­szą gwiaz­dę w Byku — Alde­ba­ra­na. Miesz­kań­cy pół­noc­no-wschod­nich krań­ców Pol­ski (oko­li­ce Suwałk i Augu­sto­wa) mogą zoba­czyć nawet zakry­cie tej gwiaz­dy. Będzie to o tyle rzad­kie zja­wi­sko, że wystą­pi tzw. zakry­cie brze­go­we. Alde­ba­ran będzie muskał brzeg tar­czy Księ­ży­ca raz zni­ka­jąc, a raz poja­wia­jąc się mię­dzy góra­mi i kra­te­ra­mi na jego powierzch­ni. Tego nie moż­na prze­ga­pić, będąc w odpo­wied­nim miej­scu nasze­go kra­ju! Ostat­nio tego typu zja­wi­sko wystą­pi­ło 17 lat temu!

    Trans­mi­sję ze wsi Nowin­ka, gdzie będzie widać zakry­cie brze­go­we popro­wa­dzi Karol Wój­cic­ki z Nie­ba Koper­ni­ka i będzie moż­na ten prze­kaz obej­rzeć pod tym lin­kiem

    Do tego wszyst­kie­go, w nie­da­le­kiej odle­gło­ści od Księ­ży­ca i Alde­ba­ra­na będzie świe­cić bar­dzo jasna Wenus. Układ ten na pew­no będzie zna­ko­mi­tą oka­zją do zro­bie­nia wie­lu pięk­nych zdjęć. Zja­wi­sko może­my podzi­wiać od oko­ło godzi­ny 20:00 do oko­ło 22:30 nad zachod­nim hory­zon­tem. Alde­ba­ran znaj­dzie się tuż pod tar­czą Księżyca.

    Oso­by chcą­ce zoba­czyć zakry­cie i odkry­cie gwiaz­dy powin­ny zaopa­trzyć się w lor­net­kę, a naj­le­piej tele­skop i zna­leźć Księ­życ jak naj­wcze­śniej po zacho­dzie Słoń­ca, co może być trud­ne na jasnym jesz­cze nie­bie. Zakry­cie nastą­pi oko­ło 19:48, a już 12 minut póź­niej Alde­ba­ran poja­wi się pod tar­czą nasze­go sate­li­ty ponownie.

    Ksiezyc Aldebaran Wenus 2015.04.21
    Księ­życ, Wenus i Alde­ba­ran 21.04.2015, godz. 20:30, źr. Stel­la­rium (klik­nij, aby powiększyć)


    📂Ten wpis był dodany w kategorii Koniunkcje (złączenia) Księżyc Zakrycia 📎i oznaczony

  • Złą­cze­nie Wenus z Marsem

    Wysłany dnia: przez Mariusz Grabowski

    Rok 2015 sypie bli­ski­mi złą­cze­nia­mi obiek­tów na nie­bie, jak z ręka­wa. Po 2 cia­snych koniunk­cjach w stycz­niu, tym razem zoba­czy­my złą­cze­nie się Wenus z Mar­sem na wie­czor­nym nie­bie 21 lute­go. Pla­ne­ty zbli­ża­ją się do sie­bie od jakie­goś cza­su i łatwo odna­leźć je na nie­bie wie­czo­rem. Wenus jak zawsze olśnie­wa swo­im bla­skiem nad zachod­nim hory­zon­tem. Mars znaj­du­je się powy­żej Wenus i jest dużo słab­szy, ale widocz­ny gołym okiem po zapad­nię­ciu zmierz­chu. 21 lute­go pla­ne­ty znaj­dą się od sie­bie w odle­gło­ści oko­ło pół stop­nia, czy­li tyle, ile wyno­si wido­ma śred­ni­ca Księ­ży­ca na nie­bie. Będzie to na pew­no efek­tow­ny widok zarów­no dla nie­uzbro­jo­ne­go oka, jak i dla posia­da­czy lor­ne­tek i tele­sko­pów. Dodat­ko­we­go walo­ru doda Księ­życ, któ­ry znaj­dzie się nie­da­le­ko wspo­mnia­nej pary pla­net. War­to obser­wo­wać wspo­mnia­ne pla­ne­ty rów­nież 20 lute­go, ponie­waż wte­dy Księ­życ znaj­dzie się bar­dzo bli­sko nich i stwo­rzy z nimi wspa­nia­łe trio na niebie.

    Pla­ne­ty widocz­ne są aktu­al­nie po zmierz­chu do oko­ło godzi­ny 19:30.

    Wenus, Mars i Księ­życ na połu­dnio­wym zacho­dzie 20 lute­go 2015 po zacho­dzie Słońca

    📂Ten wpis był dodany w kategorii Komety 📎i oznaczony

  • Zaćmie­nia księ­ży­ców Jowisza

    Wysłany dnia: przez Mariusz Grabowski

    Gra świa­tła i cie­nia w prze­strze­ni kosmicz­nej odby­wa się nie­ustan­nie. W ukła­dzie pla­ne­tar­nym, kie­dy jed­no cia­ło nie­bie­skie zasło­ni dru­gie­mu źró­dło świa­tła, mamy do czy­nie­nia z tzw. zaćmie­niem. Dosko­na­le zna­my zaćmie­nia widocz­ne z Zie­mi — czy­li zaćmie­nia Słoń­ca i Księ­ży­ca. A co, gdy­by tak poku­sić się o obser­wa­cje podob­ne­go zja­wi­ska milio­ny kilo­me­trów od nas? Co pewien czas nada­rza się na to dosko­na­ła oka­zja w ukła­dzie księ­ży­ców Jowi­sza. Czte­ry naj­więk­sze sate­li­ty naj­więk­szej pla­ne­ty Ukła­du Sło­necz­ne­go, odkry­te przez Gali­le­usza są łatwo dostrze­gal­ne już za pomo­cą lor­net­ki o para­me­trach więk­szych niż 7×35 (7 to powięk­sze­nie, 35 to śred­ni­ca obiek­ty­wów w mm). Jeśli dys­po­nu­je­cie takim lub sil­niej­szym sprzę­tem, koniecz­nie zapla­nuj­cie sobie poni­żej opi­sa­ne obser­wa­cje. Jeśli macie lor­net­kę i dobra pogo­dę, sprawdź­cie wcze­śniej, czy widać przez nią księ­ży­ce Jowi­sza jako punk­ci­ki obok planety.

    W pierw­szy i dru­gi dzień stycz­nia 2015 roku nastą­pi zaćmie­nie 3 księ­ży­ców Jowi­sza. Zanim opi­szę, któ­ry z nich kie­dy scho­wa się w cie­niu pla­ne­ty, kil­ka słów o spo­so­bie obser­wa­cji. Jowisz w oba dni w cza­sie wystą­pie­nia zaćmień będzie znaj­do­wał się wyso­ko nad połu­dnio­wy­m/po­łu­dnio­wo-zachod­nim hory­zon­tem. Nie spo­sób go będzie nie zauważyć.

    zacmienie ksiezycow jowisza poglad 2015.01.01 4.16

    Jowisz 1 stycz­nia o godzi­nie 4:16 (źr. Stellarium)

    Jeśli do obser­wa­cji uzy­je­my tele­sko­pu, mamy pew­ność, że sprzęt zamo­co­wa­ny jest na montażu/​statywie i nasza rola spro­wa­dza się jedy­nie do dobra­nia powięk­sze­nia i śle­dze­nia pla­ne­ty w polu widze­nia. Z lor­net­ką jest neico trud­niej. Odra­dzam trzy­ma­nie jej w rękach, ponie­waż obraz będzie drgał i bar­dzo pogor­szy to szan­se na dobre obser­wa­cje. Jeśli nie mamy żad­ne­go sta­ty­wu, moż­na spró­bo­wać oprzeć łok­cie o jakiś sta­bil­ny przed­miot lub położyć/​oprzeć lor­net­kę na jakimś ele­men­cie terenu/​zabudowania, aby ją jak naj­bar­dziej unie­ru­cho­mić. Sta­bil­na lor­net­ka poka­że o wie­le więcej.

    Pierw­sze z zaćmień nasta­pi oko­ło godzi­ny 4:25 w noc syl­we­stro­wą, a w zasa­dzie nad ranem 1 stycz­nia 2015. Tak będzie wyglą­dać układ księ­ży­ców Jowi­sza tuż przed pierw­szym zaćmie­niem (poza kadrem z lewej stro­ny jest czwar­ty księ­życ — Kallisto):

    zacmienie ksiezycow jowisza 2015.01.01 4.16

    Układ księ­ży­ców Jowi­sza 1.1.2015 4:16 (źr. Stellaruim)

    Pierw­szy w cień Jowi­sza wej­dzie Gani­me­des — naj­więk­szy księ­życ w Ukła­dzie Sło­necz­nym i zara­zem naj­ła­twiej widocz­ny z całej czwór­ki. Oto widok tuż po nastą­pie­niu cał­ko­wi­te­go zaćmie­nia Ganimedesa:

    zacmienie ksiezycow jowisza 2015.01.01 4.25

    Gani­me­des zni­ka w cie­niu Jowi­sza — 1.1.2015 4:25 (źr. Stellarium)

    Po Gani­me­de­sie oko­ło pół godzi­ny póź­niej w cień gazo­wej pla­ne­ty wej­dzie Euro­pa — ska­li­sto-lodo­wy księ­życ. Sate­li­ta znik­nie oko­ło 5:04:

    zacmienie ksiezycow jowisza 2015.01.01 5.04

    Euro­pa zni­ka w cie­niu Jowi­sza — 1.1.2015 5:04 (źr. Stellarium)

    Jeśli nowo­rocz­ny pora­nek będzie dla Was zbyt dużym wyzwa­niem do powyż­szych obser­wa­cji lub pla­ny popsu­je Wam pogo­da, nic stra­co­ne­go. Kolej­nej nocy w cie­niu Jowi­sza znik­nie Io — wul­ka­nicz­ny księ­życ. Nastą­pi to oko­ło godzi­ny 2:40 2 stycznia:

    zacmienie ksiezycow jowisza poglad 2015.01.02 2.40

    Io tuż przed wej­ściem w cień Jowi­sza — 2.1.2015 2:40 (źr. Stellarium)

    Sam moment zaćmie­nia w każ­dym przy­pad­ku będzie trwał dosłow­nie sekun­dy — od kil­ku do kil­ku­dzie­się­ciu. Zale­ży jak sil­nym sprzę­tem dys­po­nu­je­my, gdyż słab­sza opty­ka szyb­ciej zgu­bi słab­ną­cy księ­życ w polu widzenia.

    War­to śle­dzić zacho­wa­nie się ukła­du Jowi­sza. Jest to wdzięcz­na minia­tur­ka Ukła­du Sło­necz­ne­go, gdzie zja­wi­ska nastę­pu­ją w szyb­kim tem­pie. W zapla­no­wa­niu obser­wa­cji bar­dzo pomo­że zain­sta­lo­wa­nie kom­pu­te­ro­we­go pla­ne­ta­rium takie­go, jak np. Stellarium.


    📂Ten wpis był dodany w kategorii Planety Zaćmienia 📎i oznaczony